‘Ja sorry hoor, maar wat een kút-opdracht is dit!’
Het was Joline* die dit opmerkte – wel pas nádat ze de schrijfopdracht had gemaakt. De rest van de schrijfgroep was het roerend met haar eens: dit was inderdaad een kut-opdracht.
Welkom bij de eerste schrijfbijeenkomst voor vrouwen die als kind seksueel misbruik meemaakten.
Wat die oefening precies inhield? Ik had ze drie dankjewels aan zichzelf laten schrijven. Uit onderzoek blijkt dat de impact van een dankjewel groot kan zijn. Niet alleen als iemand dankjewel tegen jou zegt, maar ook als jij iemand anders bedankt. Dankbaarheid voelen en uiten verbetert je mentale gezondheid. Sterker nog: ‘Dankbaarheid geneest, geeft energie en verandert levens’, zegt psycholoog Robert Emmons, die onderzoek deed naar dit fenomeen.
Het uiten van dankbaarheid vermindert volgens onderzoekers symptomen van angst en depressie, én het vergroot je gevoel van eigenwaarde en de tevredenheid over het dagelijks leven. Eén keer per dag stilstaan bij waar je dankbaar voor bent, kan volgens de experts al helpen. Het is niet voor niets een ‘trend’ om iedere avond voor het slapengaan drie dingen op te schrijven waar je dankbaar voor bent. Wil je iemand anders bedanken, dan is het belangrijk dat je specifiek bent en aangeeft waaróm je iemand bedankt. Dus in plaats van een ‘gewoon’ dank je wel, zeg je dan bijvoorbeeld: dank je wel dat je er voor me bent als ik het even niet meer zie zitten.
Dus ik dacht: twee vliegen in één klap! We delen de dankjewels uit aan onszelf.
Kut-opdracht dus.
‘Waar moet ik mezelf in godsnaam voor bedanken?’, vroeg Lieke*. ‘Voor het feit dat ik nog leef?’ ‘Ja, waar moeten we eigenlijk dankbaar voor zijn?’, viel de rest van de schrijfgroep haar bij.
Zo duidelijk als wat: Dankbaarheid richting jezelf is een lastig thema voor vrouwen die als kind seksueel misbruik hebben meegemaakt. En dat wist ik. Tóch geloofde ik dat deze schrijfopdracht ook heel waardevol zou kunnen zijn. Want juist in wat schuurt, zit soms precies wat heelt. En zo bleek het ook te gaan.
Want wat volgde was een open gesprek over wat deze oefening bij de deelneemsters had losgemaakt. Met elkaar gingen zij de confrontatie met de dankbaarheid aan. We onderzochten samen de knelpunten, belemmerende gedachten en helpende strategieën. We ontdekten dat een zachte blik naar jezelf niet zo goed lukt, terwijl dat richting de ander geen probleem is. En dat daar dan misschien nog werk aan de winkel is.
Toen ik de vrouwen tijdens de afsluiting vroeg of ik deze schrijfoefening beter achterwege had kunnen laten, zeiden ze alle zes resoluut ‘nee’. Ten eerste: ‘We zijn geen pussy’s hoor, we kunnen écht wel wat hebben’. Ten tweede: er was iets ontstaan tijdens deze eerste schrijfles. Saamhorigheid. Herkenning. Erkenning. Weten dat je niet alleen bent. En voldoende stof tot nadenken.
Dus ja: ook kut-opdrachten kunnen bijdragen aan herstel.
*Joline en Lieke heten in werkelijkheid anders. Deze blog is met hun toestemming gepubliceerd.